Jak często naciskasz przycisk swojego czajnika elektrycznego każdego dnia? Zastanawiałeś się kiedyś, co dzieje się z wodą, kiedy gotujesz ją wielokrotnie? Wiele osób słyszało ostrzeżenia od starszych krewnych: „Nie gotuj wody ponownie! Tworzy się ciężka woda, sole się gromadzą i robi się toksyczna!” To przekaz, który brzmi dość przerażająco – ale czy faktycznie jest prawdą?
Według naukowców i biologów odpowiedź jest zaskakująco prosta, a mity na ten temat potrafią przyprawić o dreszcze. Przygotuj się na oczyszczenie swojej wiedzy na temat tej codziennej czynności.
Skąd wziął się mit o „niebezpiecznym przegotowywaniu”?
Internet jest pełen alarmujących twierdzeń dotyczących wielokrotnego gotowania wody. Niektórzy twierdzą, że w tym czasie wzrasta stężenie deuteru – tzw. „ciężkiej wody”, inni utrzymują, że azotany przekształcają się w toksyczne substancje lub że sole gromadzą się do niebezpiecznego poziomu. Na pierwszy rzut oka wszystko to może wydawać się logiczne. Rzeczywistość jest jednak zupełnie inna.
Co mówią naukowcy?
Według Sofii Eliaszewicz, szefowej laboratorium medycyny terapeutycznej i profilaktycznej, nie ma powodu do obaw. Ekspertka wyjaśnia, że w wodzie pitnej faktycznie znajduje się niewielka ilość „ciężkiej wody” (tlenek deuteru), ale jej ilość jest tak znikoma, że nawet wielokrotne gotowanie nie stanowi żadnego zagrożenia dla organizmu ludzkiego.
Podobnie jest w przypadku soli. Podczas gotowania faktycznie odparowuje pewna ilość wody, a zawarte w niej minerały pozostają, ale aby osiągnęły niebezpieczne stężenie, wodę trzeba by niemal całkowicie odparować. W rzeczywistości jednak większość z nas zawsze napełnia czajnik świeżą wodą.
A co z azotanami i „toksycznymi związkami”?
Wielu martwi się, że podczas wielokrotnego gotowania wody powstają toksyczne substancje. Wadim Pokrowski, rosyjski epidemiolog i specjalista od chorób zakaźnych, twierdzi, że takie twierdzenia są całkowicie bezpodstawne. Na przykład dioksyny powstają tylko w temperaturach spalania – powyżej 200 °C, a nie podczas gotowania wody w 100 °C.
Ciekawe artykuły:
Badacze z niemieckiego Instytutu Freseniusa również potwierdzili: wielokrotne gotowanie wody nie tworzy niebezpiecznych związków. Co najwyżej może zmienić się jej smak, ponieważ z wody stopniowo znika rozpuszczony tlen. Naukowcy z izraelskiego Instytutu Naukowego im. Weizmanna doszli do wniosku, że aby azotany lub inne substancje pojawiły się w niebezpiecznym stężeniu, trzeba by odparować około 15 litrów wody do objętości jednej filiżanki. W codziennym użytkowaniu jest to praktycznie niemożliwe.
Kiedy przegotowanie wody może być nawet korzystne?
Co ciekawe, istnieją sytuacje, w których ponowne gotowanie wody jest wręcz zalecane. Jeśli woda stała w czajniku dłużej niż dzień, teoretycznie mogą pojawić się w niej mikroorganizmy – szczególnie w ciepłą pogodę. Ponowne zagotowanie może jednak z łatwością je zniszczyć.
Jedyny prawdziwy problem
Według ekspertów prawdziwy problem może stanowić nie sama woda, ale czajnik. Jeśli urządzenie jest wykonane z niskiej jakości plastiku, podczas powtarzalnego podgrzewania do wody mogą przedostać się formaldehyd lub inne substancje. Nie jest to jednak wina przegotowywania, ale użycia tanich materiałów. Warto więc wybrać czajnik szklany lub wykonany z dobrej jakości metalu.
Jaka jest zatem ostateczna odpowiedź?
Według ekspertów wielokrotne gotowanie wody jest całkowicie bezpieczne. Jeśli wczoraj podgrzewaliśmy wodę, a dziś chcemy ponownie zaparzyć herbatę, możemy ją spokojnie przegotować. Jedyną rzeczą, która może się zmienić, jest smak wody – zwłaszcza jeśli gotujemy ją wielokrotnie bez dodawania świeżej wody.
A Ty, jak często przegotowujesz wodę w swoim domu? Czy masz swoje sposoby na zapewnienie jej czystości?
